25 Aralık 2008

Anlatmaya Bağlı Edebi Metinler: Masal

MASAL

Özellikleri:

  1. Kurgusu kimin tarafından oluşturulduğu bilinmeyen anonim ürünlerdir.
  1. Olaylar, hayâl ürünü ve gerçek dışıdır.
  1. Kahramanlar olağanüstü özellikler gösterir.
  1. Eğiticilik esastır.

  1. Masallar iyi ve kötülerin çatışması üzerine kurulur ve İyiler ödüllendirilir, kötüler cezalanabilir.

  1. Dünya edebiyatında Kelile ve Dimne, Bin Bir Gece Masalları; Türk edebiyatında Keloğlan masalları ünlüdür.

  1. Anlatımda öğrenilen geçmiş zaman (-miş'li geçmiş zaman) kullanılır.

  1. Tekerleme, döşeme, olay ve dilek bölümlerinden oluşan bir plânı vardır.

TEKERLEME ÖRNEĞİ

Zaman zaman içinde, kalbur saman içinde, devler top oynarken, eski hamam içinde... Hasılı kelam, yıkıldı hamam; üşüdüm üşüdüm üş oldum, bir torbacık keş oldum. Keşimi elimden aldılar, beni yola saldılar; yolda bir tarak buldum, tarağı Tatar'a verdim. Tatar bana at verdi, elime Derat verdi; bindim gittim küheylana, vardım indim Hindistan'a. Hindistan'da kanlar akar, güzeller de Dana bakar. Tamam tamam temaşa, hoş geldin 3ayram Paşa. Bayram Paşa'nın atlan kiyir kiyir cişniyor; arpa saman istiyor. Arpa saman yokmuş,

Bir varmış, bir yokmuş, Allah'ın kulu çokmuş. Çok söylemesi günahmış. Develer tellal iken, pireler çoban iken, ben anamın beşiğini tıngır mıngır sallarken, memleketin birinde Perili Ana derler bir kocakarı varmış.....

Hiç yorum yok: